ظرفیت سوادکوه برای صادرات نامرئی و اجرای ۳۰ مدل گردشگری
به گزارش سوادکوه نیوز، جهانگردی و گردشگری از دیرباز در ایران رونق
داشته و آمد و رفت خاورشناسان و وجود کاروانسراها، چاپارخانههای قدیمی و
راههای ارتباطی گسترده دلیل این مدعاست و شهرستان سوادکوه با سابقه تمدنی
کهن خود در صنعت گردشگری حرف های زیادی برای گفتن دارد.
*تاریخچه گردشگری در ایران
در دورههای متفاوت و در حکومتهای مختلف از جمله هخامنشیان، سلوکیان و … به این مسئله بر اساس شرایط گوناگون توجه شده است.
در زمان صفویه یکی از درخشانترین دوران سیاحت در ایران رقم خورد که
مهمترین عوامل توسعه، امنیت، راههای ارتباطی مناسب و تاسیسات متعدد بوده
که موجب جلب سیاحان به ایران شده است.
در سال۱۳۱۴ شمسی برای اولینبار در وزارت داخله(کشور) ادارهای به نام
«اداره جلب سیاحان خارجی و تبلیغات» تاسیس شد و انجام امور مربوط به
جهانگردی کشور برعهده آن اداره محول شد.
در سال ۱۳۱۹ شمسی نخستین آژانس جهانگردی ایران در تهران تاسیس شد و در
سال۴۰ نیز شورای عالی جهانگردی مرکب از ۱۲ نفر از نمایندگان وزارتخانهها و
موسسات دولتی و سه نفر از اشخاص مطلع و کارشناس در امر گردشگری و جهانگردی
به موجب تصویب هیئت وزیران وقت تشکیل شد.
در سال ۱۳۵۷ و پس از پیروزی انقلاب اسلامی وزارت اطلاعات و جهانگردی به
وزارت ارشاد ملی و سپس به وزارت ارشاد اسلامی تغییر نام داد و حوزه معاونت
جهانگردی این وزارتخانه سرپرستی امور جهانگردی کشور را به عهده گرفت.
در سال ۱۳۷۶ با ادغام حوزه معاونت سیاحتی و زیارتی و سازمان مراکز
ایرانگردی و جهانگردی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان ایرانگردی و
جهانگردی به وجود آمد که تا اوایل سال ۱۳۸۳ فعالیت داشت.
سازمان میراث فرهنگی و گردشگری از ادغام دو سازمان ایرانگردی و جهانگردی
و سازمان میراث فرهنگی به وجود آمد و بعدها سازمان صنایعدستی نیز به آن
اضافه شد که هم اکنون فعالیت خود را ادامه میدهد.
*پرداخت یک میلیاردی مسافرت اتباع ایرانی
براساس نتایج تحقیقات انجام شده، ایران سالانه حدود یک میلیارد دلار
بابت مسافرتهای اتباع خود پرداخت میکند و به تعبیری هر خانواده ایرانی که
به طور متوسط پنج عضو دارد سالانه ۸۵ دلار از سهم تولید ملی خود را بابت
رونق به بازار جهانی توریست میپردازد بدون اینکه از این بازار سهمی برده
باشد.
درآمد کشورهای خارجی از توریست ایرانی ۴ برابر درآمد ایران از توریست
خارجی است. شاید بی دلیل نباشد که قسمتی از درآمد دو شرکت بزرگ هواپیمایی
بزرگ دنیا به ایران اختصاص دارد.
*مازندران و صنعت گردشگری
حضور میلیونی مسافران در ایام تابستان و نوروز و همچنین در تعطیلات پایان هفته بیانگر وجود زمینههای گسترده برای جذب توریسم است.
مازندران بیشتر به کمیت مسافران بر خود بالیده است اما ظرفیتهای اقامتی
و رفاهی برای آنان فراهم نشده است و عدم وجود بسترهای استفاده از ظرفیت
گردشگری، مردم استان را از درصد بالایی از این صنعت محروم کرده است.
وجود چادرهای اسکان، استفاده از فضاهای کنار جادهها برای استراحت و … بیانگر فاصله زیاد استان تا بهرهمندی از صنعت توریسم را دارد.
*سوادکوه و صنعت گردشگری و میراث فرهنگی
شهرستان سوادکوه نیز با دارابودن دو شاخص مهم، سابقه بیش از ۵ هزار ساله
تمدن و نیز دارا بودن نزدیک به ۷۰۰ جاذبه طبیعی، تاریخی و مذهبی گزینه مهم
و برجستهای برای گردشگری است.
در حال حاضر نحوه استفاده از استعداد توریستی شهرستان سوادکوه در حد
بسیار پایینی است و تلاشهای صورت گرفته در مجموعه گردشگری جوارم زیراب و
یا سنبل رود شیرگاه و یا دریاچه شورمست پل سفید استفاده از حداقل ظرفیت در
آن مناطق است که حضور چشمگیر علاقمندان در آن مناطق با وجود مشکلات مربوط
به زیرساختها بیانگر توجیه اقتصادی، درآمدزایی و اشتغالزایی گسترده در
صنعت توریسم شهرستان سوادکوه است.
*استعدادهای مغفول گردشگری در سوادکوه
صنعت توریسم بعد از صنعت نفت و صنعت خودروسازی در جایگاه سوم اشتغالزایی
در سطح جهان قرار دارد و اشتغال برای صدها میلیون نفر در سطح جهان را
تامین کرده است. رتبه بیش از ۱۰۰ ایران در گردشگری جهان از لزوم فعالیت
بیشتر در این صنعت خبر میدهد.
شهرستان سوادکوه، استعدادهای فراوانی برای توسعه دارد که صنعت گردشگری یکی از آن استعدادهای استفاده نشده این شهرستان است.
صنعت گردشگری در سوادکوه واقعیت خارجی ندارد، چراکه اشتغالزایی و درآمد
آن نسبت ناچیزی از تعداد آثار تاریخی، فرهنگی و طبیعی را به خود اختصاص
داده است.
*موانع دستیابی به اهداف توسعه صنعت گردشگری در سوادکوه
موانع زیرساختی از مهمترین موانع توسعه در صنعت گردشگری است. راه،
امکانات خدماتی و رفاهی، برنامههای جذب و جلب گردشگر، سیاست اولویتدار و
هدفمند گردشگری در سوادکوه برای استفاده از توانمندی این صنعت وجود ندارد.
هر چند ۱۲ نقطه سوادکوه به عنوان مناطق نمونه گردشگری معرفی شده است اما
درصد پیشرفت واقعی آن بعد از حدود پنج سال کند، لاکپشتی و بعضا راکد است و
استفاده از اصطلاح “انجام مطالعه امکان سنجی” برای مناطق مصوب،
محترمانهترین مفهوم برای این رکود غیرقابل قبول است.
*چه باید کرد؟
کارشناس ارشد مدیریت و استاد دانشگاههای سوادکوه با تاکید بر این مطلب
که در برخی از کشورها درآمد توریسم بیشتر از درآمد نفت ماست، معتقد است که
با برنامهریزی هدفمند و آیندهنگرانه میتوان با حفظ ارزشها و مفاهیم
دینی و مذهبی از این صنعت نو و درآمدزا استفاده بهینه برد.
حشمت الله سمیعی به مشکلات ساختاری سوادکوه در استفاده از ظرفیتهای
توریسم اشاره کرد و گفت: بررسی استعدادهای گردشگری و میراث فرهنگی و صنایع
دستی شهرستان سوادکوه باید به همراه نقشه راه استفاده عملی از آن مورد توجه
قرار گیرد.
مدیر پژوهشسرای رازی سوادکوه با اشاره به این مطلب که ورود گردشگر
الزاما به همراه هزینههایی در مقصد است، گفت: هزینه غذا و هزینه محل
اقامت، هتل، مهمانخانه، هزینه تفریحات، هزینه حمل و نقل، هزینه گشتها،
تورها و همچنین پولی که بابت خرید سوغاتی و کالای بومی شهرستان میزبان
میپردازند و هزینه ورود به موزه یا مکان دیدنی آن نیز با درآمد قابل توجهی
همراه خواهد بود.
این استاد دانشگاه با اشاره به این مطلب که از گردشگران با عنوان
“صادرات نامریی” هم یاد میشود، خاطرنشان کرد: شهرستان سوادکوه توانمندی
بالقوه فراوانی برای استفاده از این صادرات نامریی را دارد.
وی به ایجاد اشتغال با استفاده از صنعت گردشگری و میراث فرهنگی اشاره
کرد و افزود: براساس بررسیهای کارشناسان به ازای هر ۱۰ گردشگر یک شغل
پایدار ایجاد میشود.
سمیعی به انواع و اقسام گردشگری اشاره کرد و گفت: با توجه به ارزشهای
دینی و مذهبی جامعه نزدیک به ۳۰ نوع گردشگری را میتوان در سوادکوه اجرایی
کرد.
بانک نخبگان مدیریتی سوادکوه(۱) 
